Eng below
Pasażerka to powieść mierząca się z traumą Zagłady i pamięcią o doświadczeniu obozów koncentracyjnych. Akcja rozpoczyna się na pokładzie transatlantyku, gdzie była strażniczka SS Liza dostrzega wśród pasażerów kobietę łudząco podobną do Marty, dawnej więźniarki Auschwitz. To spotkanie, a może jedynie lęk przed nim, staje się impulsem do powrotu do przeszłości.
Tydzień 8. „Pasażerka” – Zofia Posmysz
Narracja prowadzona jest dwutorowo, między teraźniejszością podróży a wspomnieniami z obozu. Dzięki temu Posmysz ukazuje nie tylko realia życia w Auschwitz, ale również psychologiczne mechanizmy wyparcia, usprawiedliwiania siebie i zniekształcania pamięci. Liza próbuje przekonać siebie, że była inna niż pozostali oprawcy, mniej okrutna i bardziej ludzka. Postać Marty symbolizuje natomiast godność, siłę wewnętrzną oraz moralny opór wobec nieludzkiego systemu.
Powieść nie koncentruje się wyłącznie na fizycznym cierpieniu, lecz na relacjach między ofiarą a sprawcą oraz na cienkiej granicy między człowieczeństwem a podporządkowaniem się systemowi przemocy. Autorka, sama będąca byłą więźniarką Auschwitz, pisze oszczędnie i bez patosu, co nadaje książce szczególną siłę wyrazu.
Lektura Pasażerki skłania do refleksji nad pamięcią, winą i odpowiedzialnością. Pokazuje, że przeszłość nie znika, lecz pozostaje w człowieku i powraca nawet wtedy, gdy wydaje się, że została dawno zamknięta.

ENG
Pasażerka is a novel that confronts the trauma of the Holocaust and the memory of concentration camps. The story begins aboard an ocean liner, where a former SS guard, Liza, notices a woman among the passengers who closely resembles Marta, a former prisoner of Auschwitz. This encounter, or perhaps only the fear of it, becomes the impulse for a return to the past.
The narrative moves between the present journey and memories of the camp. In this way, Posmysz portrays not only the reality of life in Auschwitz but also the psychological mechanisms of denial, self-justification, and distorted memory. Liza tries to convince herself that she was different from other perpetrators, less cruel and more humane. Marta, in contrast, represents dignity, inner strength, and moral resistance within an inhuman system.
The novel does not focus solely on physical suffering, but on the relationship between victim and perpetrator and the fragile boundary between humanity and submission to violence. The author, herself a former Auschwitz prisoner, writes with restraint and without exaggeration, which gives the book particular emotional power.
Reading Pasażerka encourages reflection on memory, guilt, and responsibility. It shows that the past does not disappear, but remains within a person and returns even when it seems long closed.




